familylife.gr
Πειθαρχία ή τιμωρία;
Ευρετήριο Άρθρου
Πειθαρχία ή τιμωρία;
Σελίδα 2
Όλες οι Σελίδες

Πειθαρχία-ή-τιμωρίαΠώς θα βάλω σε ...τάξη τον μικρό σκανταλιάρη; Ένα δίλημμα που απασχολεί όλους τους γονείς...

Η απάντηση είναι μια: με κανόνες που θα θέσετε από πριν και όχι αφού γίνει η «ζημιά». Δείτε πως.

Της Χριστιάνας Ιορδάνου M.Sc, MBPsS, ψυχολόγου-δραματοθεραπεύτριας, ww.ekseliksis.gr

Η σωστή διαπαιδαγώγηση των παιδιών είναι μια πολύτιμη και απαραίτητη διαδικασία. Η διευθέτηση θεμάτων που χαρακτηρίζουν την προσχολική και τη σχολική ηλικία, όπως είναι το φαγητό, η καθαριότητα, το διάβασμα, η ώρα του παιχνιδιού και του ύπνου, η συνέπεια κλπ, μπορεί να δυσκολέψει αρκετά τους γονείς, οι οποίοι έρχονται αντιμέτωποι με μη επιθυμητές συμπεριφορές, τις οποίες καλούνται να διαχειριστούν.

Στα πλαίσια της διαπαιδαγώγησης η τιμωρία και η πειθαρχία είναι έννοιες που πολλές φορές συγχέονται. Στην πραγματικότητα όμως διαφέρουν σε μεγάλο βαθμό. Η πειθαρχία έχει περισσότερο εκπαιδευτικό χαρακτήρα και αφορά στην καθοδήγηση του παιδιού και στην εκμάθηση ασφαλών συμπεριφορών και αυτοελέγχου. Αντίθετα, όταν τιμωρούμε αναλαμβάνουμε το ρόλο ''του αστυνομικού'', που επιδιώκει να συμμορφώσει το παιδί και να το καταστήσει υπάκουο.

Ναι στην πειθαρχία

Σε γενικές γραμμές, η πειθαρχία είναι καταλληλότερη από την τιμωρία, επειδή διδάσκει άμεσα δεξιότητες που αφορούν στην αποδεκτή και επιθυμητή συμπεριφορά. Η πειθαρχία αυξάνει την αυτοεκτίμηση, επιδεικνύει σεβασμό, ενθαρρύνει και διδάσκει δεξιότητες αντιμετώπισης δύσκολων καταστάσεων. Αντίθετα, η τιμωρία μειώνει, ντροπιάζει, θυμώνει και αποθαρρύνει το παιδί.

Η πειθαρχία είναι μια θετική, προληπτική διαδικασία που βοηθάει το παιδί να ελέγχει τη συμπεριφορά του, ώστε να μπορεί από μόνο του να κάνει επιλογές και να παίρνει αποφάσεις. Ενδεικτικά αναφέρονται δύο τεχνικές πειθαρχίας:

1) Η ανακατεύθυνση και

2) Οι συνέπειες των πράξεων

Η ανακατεύθυνση είναι μια πολύ αποτελεσματική τεχνική, κυρίως για μικρά παιδιά, που ενισχύει ασφαλείς και περισσότερο επιθυμητές συμπεριφορές. Η ανακατεύθυνση αφορά στην αντιμετώπιση μιας αρνητικής συμπεριφοράς-είτε αλλάζοντας την πράξη του παιδιού είτε το στόχο που έχει η πράξη του. Για παράδειγμα, εάν το παιδί κόβει τα μαλλιά μιας κούκλας, το παροτρύνουμε είτε να τα βουρτσίσει (αλλαγή πράξης) είτε να κόψει κάτι άλλο, π.χ. σελίδες από ένα περιοδικό (αλλαγή στόχου). Η ανακατεύθυνση είναι αποτελεσματική όταν καθοδηγούμε το παιδί μαλακά, εξηγώντας του κάθε φορά γιατί είναι αναγκαίο να αλλάξει τη συμπεριφορά του.

Για παράδειγμα: «Με το να κόβεις τα μαλλιά της κούκλας την καταστρέφεις. Εάν θες να κόψεις κάτι μπορώ να σου δώσω σελίδες από περιοδικά και να φτιάξεις ένα κολλάζ» ή «Οι κούκλες δεν είναι για να κόβουμε τα μαλλιά τους, αλλά για να παίζουμε μαζί τους. Μπορείς αν θες να τη χτενίσεις ή/και να παίξεις μαζί της. Έλα να σου δείξω πώς μπορείς να της φτιάξεις μια ωραία κοτσίδα».

Η δεύτερη τεχνική πειθαρχίας αφορά στην εκμάθηση των συνεπειών των πράξεων. Η μέθοδος αυτή είναι πολύτιμη, εφόσον μαθαίνει στα παιδιά να σκέφτονται πριν ενεργήσουν, αλλά και να αναλαμβάνουν την ευθύνη των αποφάσεων τους. Είναι σημαντικό να ζητάμε από το παιδί να αναγνωρίσει τις συνέπειες μιας συμπεριφοράς του και να πράξει αναλόγως-πάντα σε λογικά πλαίσια. Π.χ., εάν το παιδί ζωγραφίζει με μαρκαδόρους στον τοίχο, του εξηγούμε γιατί αυτό δεν επιτρέπεται και του ζητάμε να συμβάλλει στον καθαρισμό του τοίχου.

Γενικά, η πειθαρχία μαθαίνει το παιδί:

-να έχει υπομονή

- να αναπτύσσει ένα σύστημα αξιών και ηθικών αρχών τις οποίες να μπορεί να ακολουθεί

- να συμπεριφέρεται όπως αρμόζει σε διάφορες καταστάσεις

- να επιλύει τις διαφορές του με άλλους ανθρώπους από μόνο του

- να προβλέπει τις συνέπειες των πράξεων του

- να ελέγχει και να εκφράζει τα συναισθήματα του καταλλήλως



 

Διαβάστε επίσης...


Διαφήμιση